Ontwikkelen van gebruiksvriendelijke software, de aanpak van vhp

ir. Marrieke van Veelen Eur.Erg., ir. Gjalt Huppes Eur.Erg., ir. Patrick Punte, ir. Jessy van Os

De gebruiksvriendelijkheid van software is een steeds belangrijker onderwerp binnen de ergonomie. Is de gebruikersinterface van de software zodanig vormgegeven dat efficiënt en effectief gewerkt kan worden? vhp heeft de afgelopen jaren veel projecten uitgevoerd op dit terrein. Met deze kennis en ervaring hebben wij een methode ontwikkeld, waarmee de gebruiksvriendelijkheid van software bepaald wordt. De methode gebruiken wij bij de volgende soorten projecten:

• Het ontwerpen van een nieuwe gebruiksvriendelijke interface.
• Het vergelijken van pakketten als software aangekocht moet worden.
• Het evalueren van bestaande software.

De aanpak van vhp bij het ontwerpen van een ergonomisch optimale gebruikersinterface is:

• Organisatie analyse 
  Hoe wordt er in deze organisatie gewerkt, bij welke processen wordt de software toegepast?
• Taakanalyse 
  Welke taken worden er met de software uitgevoerd?
• Beoordeling 
  Huidige gebruikersinterface beoordelen (indien aanwezig)
• Handelingenanalyse 
  Hoe worden de 10 belangrijkste/meest voorkomende taken uitgevoerd? Hierbij worden stroomschema’s opgesteld waarin alle handelingen en de daarbij geldende voorwaarden worden beschreven.
• Functioneel Programma van Eisen 
  Opstellen van de functionele eisen waaraan de software moet voldoen.
• Ontwerp/visualisatie 
  Ontwikkelen van enkele belangrijke interface-afbeeldingen, inclusief de beschrijving van de functionaliteit achter de diverse onderdelen in de interface. Eventueel maken van een werkend prototype.
• Aanbesteding 
  Vergelijken van bestaande pakketten, bepalen welke onderdelen gecustomised moeten worden.
• Begeleiding tijdens de bouw/het programmeren 
  Controleren en waar nodig meedenken over details van de software tijdens de bouw door de programmeur.
• Evaluatie 
  Nagaan of de software aan de eisen van het FPvE voldoet.

Bij elke stap in het proces worden de toekomstige gebruikers intensief betrokken. Het gaat dan bijvoorbeeld om het evalueren van de huidige situatie, het opstellen van de scenario’s en het begeleiden van de bouw. Deze intensieve samenwerking met de gebruikers heeft twee voordelen:

• De interface wordt zo veel mogelijk afgestemd op het reële gebruik in de praktijk.
• De acceptatie van de nieuwe werkwijze verloopt veel soepeler.

Bij het uitwerken van de ontwerpen kan gebruik gemaakt worden van de uitgebreide ervaring die wij in eerdere projecten hebben opgedaan. De aanwezigheid van deze ervaring maakt dat dit soort projecten zeer efficiënt uitgevoerd kunnen worden.